Home

Natuur als uitgangspunt

Vrijheidsbeleving is een eigenzinnig fenomeen dat niet op elk gewenst moment beschikbaar is. Beeldend kunstenaar Gijs Keizer is zich daar voortdurend van bewust. Ervaring heeft hem geleerd dat vrijheid veroverd moet worden en dat voor die kortstondige overwinningen steeds opnieuw een gevecht nodig is, want de verovering van vandaag kan morgen als water door de vingers glippen. De vrijheidsbeleving die zo vanzelfsprekend lijkt in zijn schilderijen en gemengde technieken op papier, is het resultaat van zoeken en tasten, schilderen en overschilderen, uithuilen en opnieuw beginnen.

Gijs Keizer ervaart dagelijks dat een geslaagd schilderij niet zomaar komt aanwaaien en dat het scheppingsproces zich niet laat dwingen.

Het bestaansrecht van een beeldend kunstenaar hangt in belangrijke mate af van de manier waarop hij omgaat met twijfels en vragen. Zou Gijs Keizer zonder onzekerheden schilderen dan zou dat inhouden dat hij geëffende paden bewandelt en dat is nu juist wat hij koste wat kost wil vermijden. Om die reden laat hij onzekerheid toe. De twijfel is vriend en vijand tegelijk: onafscheidelijk bondgenoot in moeilijke tijden en in euforische momenten.

Natuurlijk had Gijs Keizer de voortdurende worsteling allang van zich af kunnen schudden, maar dat zou tot een vorm van zelfbedrog geleid hebben die uiteindelijk veel grotere kwellingen zou hebben veroorzaakt. Zachte heelmeesters maken stinkende wonden. Gijs Keizer weet dat. Daarom heeft hij zich nooit willen vastklampen aan een succes formule. Het besef dat maniërisme dodelijk is voor artistieke ontwikkelingen, heeft hem behoed voor herhalingen. Het alternatief is een kunstenaarschap waarin de woorden tevredenheid en zelfverzekerdheid niet passen.

Het is aan die instelling te danken dat Gijs Keizer zichzelf steeds opnieuw vrijheden durft te veroorloven die de spanning in zijn werk vasthouden. Het stevige fundament onder zijn werk is de mentaliteit van de zoeker die nooit tevreden is en die voortdurend hunkert naar nieuwe avonturen en mogelijkheden. Dankzij die houding is zijn recente werk vrijer dan ooit.

Wim van der Beek, Schrijver / kunst-recensent.

Het schuldeloze landschap

De een komt het aangewaaid, de ander verwerft het. Gijs Keizer heeft het verworven, bevochten bijna. Hij is niet vroeg op gang gekomen, door welke maatschappelijke oorzaken dan ook, maar wordt altijd door werkkracht en ondernemingslust gedreven. Zo komt het werk uit de beginjaren tot stand: de architectonische motieven zijn ook in picturale zin muurvast gemetseld en gestapeld. Tegelijkertijd ontstijgt hij snel het regionale artistieke klimaat, zij het dat Gijs de regio lijfelijk bijzonder trouw is gebleven.

Komt het architectonische een paar jaar later terug in de IJslandse bouwsels, dan is daar transparantie ingekomen, zowel in constructie als in voordracht en dat impliceert een sterker improvisatievermogen en een verruiming van interpretatie. Deze kwaliteiten zijn constante factoren gebleven en vervolgens zelfs opgevoerd, als de organische vormenwereld gaat overheersen en de bewegingsmotieven worden verhevigd. Dan zijn Gijs Keizer’s ingrediënten voorhanden en wordt de beschouwer meegesleept in een stroomgebied van water, lucht en vegetatie. Het kader, dat onvermijdelijke kader, sluit de groeikracht niet, integendeel, het schenkt de beschouwer juist de sensatie dat het geboden beeld deel is van een groter, onbegrensd geheel.

Deze natuurbeleving, door Gijs Keizer zo intens ervaren op zijn vele reizen en zwerftochten en in zijn werken, zou ik in een parafrase die juist in Amersfoort zo toepasselijk is, zijn SCHULDELOZE LANDSCHAP willen noemen. Het doet de aandachtige beschouwer wensen, dat de meeslepende wijze waarop Gijs Keizer zijn onderwerpen benadert, hem blijvend in zijn ban mag houden.

JAAP PLOOS VAN AMSTEL

Haarlem, mei 1994